ENCYKLOPEDIA

 

Tutaj można szybko poznać znaczenie wszystkich trudniejszych terminów pojawiających się na stronach o Morasku.

 

ataksyty

Jest to rodzaj meteorytów żelaznych, w którym jest bardzo dużo niklu (ponad ~13%). Jest on zbudowany tylko z taenitu.

cohenit

Jest to minerał występujący w śladowych ilościach w meteorytach podobnych do Moraska. Chemicznie cohenit to węglik żelaza niklu i kobaltu.

glina lodowcowa (zwałowa)

Jest to typowy materiał pozostawiony przez lodowiec po zlodowaceniu. Składa się z różnego rodzaju iłów, z wmieszanymi większymi fragmentami skał (piasek, żwir). Powstała podczas stopienia lodowca z  zanieczyszczeń znajdujących się w lodzie.

glina plioceńska

Jest to starsza odmiana gliny powstała przed okresem zlodowaceń, przez co zalega zwykle głębiej w ziemi.

gytia

Jest to pospolicie spotkany osad na dnie jezior. Charakteryzuje się licznymi i rozpoznawalnymi szczątkami roślin planktonicznych.

heksaedryty

Jest to jeden z rodzajów meteorytów żelaznych. Zawiera niewiele nilku (poniżej ~6%). Po odpowiedniej obróbce na jego powierzchni pojawiają się linie Neumanna. Zbudowane są głównie z minerału zwanego kamacytem.

impaktyty

Są to szkliste, twarde skały powstałe z przetopienia krzemu znajdującego się w gruncie. Powstają często podczas upadku wyjątkowo dużych meteorytów.

interglacjał

Krótki okres ocieplenia pomiędzy kolejnymi zlodowaceniami. 

kamacyt

Jest to minerał zbudowany z żelaza, oraz kilku procent niklu. Atomy w tym minerale ułożone są na krawędziach sześcianu. Znajduje się go często w meteorytach żelaznych.

krater meteorytowy

Tym mianem określa się kolistego kształtu zagłębienie powstające podczas uderzenia niewielkiego ciała (np. meteoroidu) w większe (np. Ziemię). Są to twory bardzo powszechne, odnaleziono je na wielu planetach i księżycach planet, a ostatnio również na planetoidach. Kratery te dzieli na wybuchowe i uderzeniowe.

krater uderzeniowy

Jest to krater meteorytowy powstały przy uderzeniu niewielkiego ciała kosmicznego z prędkością ponad 500 m/s a poniżej 3 km/s. Charakteryzuje się on niewielkimi rozmiarami, zazwyczaj poniżej 100m średnicy.

krater wybuchowy

Jest to krater meteorytowy powstający podczas uderzenia niewielkiego ciała kosmicznego z prędkością ponad 3 km/s. Charakteryzuje się dużymi rozmiarami - co najmniej 100m średnicy.

linie Neumanna

Są to drobne równolegle linie powstające niekiedy na meteorytach żelaznych po wytrawieniu ich wypolerowanej powierzchni kwasem.

linie Widmanstettena

Są to linie powstające na wypolerowanej powierzchni meteorytów żelaznych gdy wytrawi się ja rozcieńczonym kwasem. Są one dowodem na istnienie struktury krystalicznej tego rodzaju meteorytów.

meteor

Jest to zjawisko wtargnięcia oraz lotu połączonego ze świeceniem w atmosferze Ziemi, niewielkiego ciała międzyplanetarnego zwanego meteoroidem. Potocznie zjawisko to nazywa się "spadająca gwiazda".

meteoroid

Jest to niewielki, najczęściej skalny odłamek komety lub planetoidy krążący wokół Słońca po swojej orbicie. Umówiono się, że meteoroidami nazywamy ciała o rozmiarach do 100m, zaś obiekty większe planetoidami, choć granica ta jest płynna i zależy od konkretnego przypadku.

meteoryt

Tym mianem określa się wszystkie obiekty pochodzenia kosmicznego, które spadły na Ziemię. Najczęściej są to fragmenty planetoid, które zdołały przetrwać lot przez atmosferę Ziemi, ale zdarzają się również meteoryty pochodzące z Marsa i Księżyca.

meteoryt żelazny (syderyt)

Jeden z rodzajów meteorytów, który zbudowany jest przynajmniej w 80% z żelaza, oraz kilku procent niklu. Są to najczęściej odnajdywane meteoryty na Ziemi. Przypuszczalnie są one fragmentami jąder dużych planetoid, które zostały w przeszłości w skutek zderzeń rozbite. Dzieli się je na: oktaedryty, heksaedryty i ataksyty.

oktaedryty

Jeden z rodzajów meteorytów żelaznych. Charakteryzuje się występowaniem linii Widmanstettena, oraz stosunkowo dużą zawartością niklu ok.6-13%. Zbudowane są z dwóch minerałów: kamacytu i taenitu.

pas planetoid (asteroid)

Jest to największa znana grupa planetoid znajdująca się pomiędzy orbitami Marsa i Jowisza (przynajmniej 7000 asteroid).

planetoida (asteroida)

Jest to obiekt w Układzie Słonecznym mniejszy od planet, większy zaś od meteoroidow. Przeciętne rozmiary zawierają się między 100m a 1000km. Kryterium wielkości nie jest jednak ścisłe. Planetoidy charakteryzują się również skalistą, lub żelazno-sklaną budową, oraz tym ze narodziły się stosunkowo blisko Słońca.

Najwięcej planetoid odkryto pomiędzy orbitami Marsa i Jowisza w tzw. Pasie planetoid.

pył meteorytowy

Są to mikroskopijnej wielkości drobinki materii meteorytowej powstające podczas lotu i rozpadów meteoroidu w atmosferze ziemskiej. Znajdowany na całej Ziemi, wyraźnie zagęszcza się w okolicach upadku meteorytów. 

schreibersyt

Jest to minerał występujący w śladowych ilościach w meteorycie Morasko. Chemicznie schreibersyt to fosforek żelaza niklu i kobaltu.

taenit

Jest to minerał zbudowany z żelaza, oraz kilkunastu procent niklu. Atomy w tym minerale ułożone są na krawędziach ośmiościanu. Znajduje się go często w meteorytach żelaznych.

troilit

Jest to minerał występujący w śladowych ilościach w meteorycie Morasko. Chemicznie troilit to siarczek żelaza.

 

 


WYŻEJ  STRONA GŁÓWNA ENCYKLOPEDIA SZUKAJ